اقتصاد ما به کجا میرود؟!؟
از : دکتر حسن خسروی مدرس دانشگاه و متخصص امور برنامه و بودجه کشور.
میلتون فریدمن ، اقتصاد دان معروف آمریکایی ( متولد 1912- متوفی 2006 میلادی ) و برنده جایزه نوبل اقتصاد و از افراد تأثیر گذار در مکتب اقتصادی شیکاگو ، در سال 1962 یعنی حدود 64 سال پیش با کتاب "" سرمایه داری و آزادی ""، مفهوم اقتصاد را بیشتر به متن زندگی مردم آورد. یک پیام مهم کتاب این است که آزادی اقتصادی، پیش شرط آزادی فردی و سیاسی است. به زعم فریدمن ، بازار آزاد و مالکیت خصوصی و دخالت محدود دولت باید در اقتصاد حکمفرما باشد تا بتوان در شکوفایی اقتصادی و توسعه موفق بود.
اگر چه در قانون اساسی ایران، اقتصاد کشور حول سه محور دولتی، خصوصی و تعاونی تقسیم بندی و پایه ریزی شده است اما اکنون با وجود رکود تورمی و افسارگسیختگی در انواع بازارهای ارز، طلا، سرمایه، خودرو، مسکن و... شاهد آن هستیم که نه دولت ها در طول چهل سال گذشته در انجام وظایف اساسی خود در حوزه اقتصاد درست عمل کرده اند و نه بخش خصوصی فرصتی برای ظهور و بروز پیدا کرده و نه بخش تعاونی توانسته است که سفره مردم و ذینفعان خود را رنگین تر نماید. هر چند دولتها همواره در حرف ، حامی بخش خصوصی و تعاونی بوده اند اما بازده آنها نشان داده که هیچ گاه حاضر نبوده اند آنطور که باید و شاید از تصدی گری به تسهیلگری کوچ نمایند. تجربه تلخ و ناقص و ناموفق خصوصی سازی با آن همه قوانین و مقررات وضع شده و هیاهوهای رسانه ای ، حقیقتا ، نه منجر به مردمی سازی اقتصاد شد و نه دخالتها و امر و نهی های دولتی را افت داد. بهانه همه دولتها هم در ناکامیهای اقتصادی ، کلید واژه "" دشمن، جنگ، تحریم و... "" بوده است؟!؟
حقیقت آن است که مردم از سیاستهای پولی و سیاستهای مالی بانک مرکزی بدلیل دور شدن این نهاد حرفه ای و تخصصی که باید جامعا مستقل و بر مدار عقلانیت و علم و منطق ریاضی و فارغ از هرگونه اعمال سلیقه های شخصی و حزبی و جناحی عمل نماید، خسته و ناامید و دچار ناامنی هستند. رفتارهای غلط، هیجانی، مقطعی و غیر کارشناسی دولتمردان اقتصادی جامعه ، بجای تأمین و تثبیت رفاه و آرامش و اطمینان برای مردم ، آنها را عموما مجبور نموده تا برای جلوگیری از نابود شدن دارایی و سرمایه و پس انداز خویش ، رو به سوی دلالی و واسطه گری و سفته بازیهایی آورند که اغلب بدلیل تکانه های شدید ناشی از شرایط عدم اطمینان در اقتصاد و بازار، دچار ضرر و زیان مضاعف میگردند و چون سیستم شفافیت و پاسخگویی لازم و کافی هوشمندی هم وجود ندارد فلذا مردم در این میان، از هرگونه راهکار و راه حلی برای جبران مافات بی بهره اند.
امروز اقتصاد ایران ، به معنای واقعی ، نه اقتصاد اسلامی است و نه اقتصاد مبتنی بر بازار آزاد.
برچسب:
نویسنده: پرهام کوشکی